English

Russian
Anasayfa  |  Künye   |  Haberler  |  İletişim

Avrasya Dergisi

Hızlı Erişim







TERH YAZITLARINDA GİZLİ İKİ ASYA NEHRİNİN ADI
(TWO INNER ASIAN RIVER NAMES IN TERKH INSCRIPTION )

Yazar : Munkhtulga RINCHINHOROL    
Türü : Telif
Baskı Yılı : 2017
Sayı : 10
Sayfa : 72-78
5018    1546


Özet
750’li yıllarında dikilmiş olan Terh Yazıtı’nda, Uygur kağanına ait yer adlarına bahseden kısmında şiir şeklinde yazılan yer adları bulunmaktadır. Bu yer adlarının çoğusu bugüne kadar hala adlandıran büyük nehirlerin isimleridir. Buna göre Uygur kağanın yazıtındaki Sebin ve Teledü sözleri nehir adı olduğu şüphesizdir. “Câmi‘ü’t-Tevârîh”daki Baya’ut kabile hakkında yazılan kısmında onların yerleştiği (oturduğu) bölgesi üzerine bahsedilmiştir. Yer adlarını yazarken aliterasyon sırayla şiir şeklinde geçtiğini tamamen o şekilde kaydedilmiş. Bunun yanı sıra Baya’ut kabilesine ait kısımda Börä Ündür denilen dağın herhangi bir tarafından başlayıp (kaynayıp) Selenge Nehri’ne akan üç ırmağın ikisinin adlarını Kibän ve Taladu olarak geçmektedir. Bu iki nehrin adı Terh Yazıtı’nda ve Câmi‘ü’t-Tevârîh’da rastlandığı gibi ikisi birlikte kaydedilmiştir. Tarih eserlerinde hep beraber geçmesi ise iki ırmağın hem mesafe olarak çok yakın olduğunu hem de en azında 540 yıl boyunca birlikte anıldığını göstermektedir.

Anahtar Kelimeler
Terh Yazıtları, hidronomi, Sebin, Teledü, aliterasyon.

Abstract
In the part referring to Uyghur khan of Terh inscriptions, constructed in 750’s, there are place names in poem. Most of these place names are of two big rivers still named in the same way. Per this, it is obvious that Sebin and Teledü in Uyghur khan’s inscription are river names. In the part about Baya’ut tribe in “Cami’ü’t-Tevarih”, the place where the tribe settled is mentioned. The place names are written in alliteration and recorded in this way. Also, in the part about Baya’ut tribe, two of the three rivers, flowing from the mountain named Börä Ündürin to Selenge river, are named Kibän and Taladu. Names of these rivers are recorded identical with that in Terh inscription and Câmi‘ü’t-Tevârîh. The fact that these names appear in these historical artifacts shows not only that these two rivers are very close, but also that they are named through at least 540 years.

Keywords
Terkh inscription, hydronyms, Sebin, Teledü, alliteration

Gelişmiş Arama


Duyurular

    DUYURU

    Makale Çağrısı

    Avrasya Uluslararası Araştırmaları Dergisi

    “Kıpçak Özel Sayısı”

     

    Avrasya Uluslararası Araştırmaları Dergisi

    Avrasya tarihi, Rus dili, Türk dili ve edebiyatı,

    Orta Doğu, Orta Asya, kültür, antropoloji ve

    folklorun tüm alanlarında araştırmaya ayrılmış,

    açık erişimli ve hakemli bir dergidir. Bu özel

    sayının amacı, Kıpçakların tarihi, dili ve kültürü

    üzerine yazılmış makaleleri bir araya getirmektir.

    Konular

    Kıpçakların Tarihi

    Kıpçakların Etnik Kökeni

    Avrasya Steplerinin Ötesinde Kıpçaklar

    Kıpçakların Günlük Hayatı

    Kıpçakların Dinî-Kültürel Hayatı

    Tarihî ve Çağdaş Kıpçak Dili

    Tarihî ve Çağdaş Kıpçak Metinleri

    Kıpçak Arkeolojisi

    Önemli Tarihler

    Teslim tarihi: 1 Eylul, 2017 

    Yayımlanma tarihi: 15 Ekim, 2017

     

    Editörler

    Dr. Kutluay Erk (Misafir Editor)                              

    kutluay.erk@windowslive.com                               

    Dr. Yaroslav Pylypchuk (Misafir Editor)

    bachman@meta.ua

     

    Özel sayı için yayın göndermek isteyen

    yazarların http://www.avrasyad.com adresine

    300-500 kelimelik bir özetle birlikle makalelerini

    yüklemeleri gerekmektedir. Makaleler kör

    hakemlik sistemiyle değerlendirilecektir.


    DUYURU

    Ocak 2018 sayısı "İran Türkleri" konulu olup editörlüğünü Osmangazi Üniversitesi, Fen edebiyat Fakültesi, Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü öğretim üyesi Yrd.Doç.Dr. Farzaneh DOULATABADİ yapacaktır.


    DUYURU

    Temmuz 2017 sayimiz Azerbaycan özel sayısı olarak yayınlanacaktır. 


    DUYURU

    Dergimize yazı göndermek için "Üyelik" linki aracılığıyla dergiye üye olmanız gerekmektedir.

     


Adres :ANKARA
Telefon :0506 509 32 59 Faks :
Eposta :info@avrasyad.com

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri