HÜRRİYETİN SANCILI ÇOCUĞU: II. MEŞRUTİYET DÖNEMİ TÜRK TİYATROSU

Abstract

Modern Türk Tiyatrosu, yönümüzü ve yüzümüzü Batı’ya döndüğümüz Tanzimat dönemi ile başlar. Medeniyet değişikliğimizin doğal bir sonucu olarak Batı edebiyatını kendimize örnek alırız. Batı edebiyatının etkisi öncelikle yeni edebî türlerde görülür. Tiyatro da bu türlerden birisidir. Bu dönemde, geleneksel sözlü tiyatrodan metne dayalı bir tiyatro anlayışına geçiş yaşanmış, İbrahim Şinasi'nin "Şair Evlenmesi" eseriyle modern Türk tiyatrosunun temelleri atılmıştır. Ancak, II. Abdülhamid döneminde uygulanan sansür ve baskılar, tiyatro faaliyetlerini olumsuz etkilemiş ve 1876-1908 yılları arasında tiyatroda bir duraklama dönemi yaşanmıştır. II. Meşrutiyet'in ilanı, toplumsal ve kültürel alanda büyük değişimlere yol açmış, tiyatro da bu değişimden nasibini almıştır. Hürriyetin getirdiği coşku, tiyatro sanatında kendini göstermiş ve Tanzimat döneminin eserleri yeniden sahnelenmeye başlamıştır. Tiyatro edebiyatı açısından, II. Meşrutiyet dönemi eserleri genellikle hürriyet, adalet ve toplumsal sorunlar etrafında şekillenmiştir. Yazarlar, istibdat yönetimini eleştirirken, hürriyetin getirdiği umutları da dile getirmiştir. Ancak, bu dönemde yazılan eserlerin çoğu, sanatsal derinlikten yoksun ve didaktik bir anlayışla kaleme alınmıştır. II. Meşrutiyet Dönemi Türk Tiyatrosu, hem Tanzimat döneminin mirasını sürdürmüş hem de yeni temalar ve anlayışlarla gelişim göstermiştir. Ancak, siyasi istikrarsızlık, sansür ve toplumsal sorunlar, tiyatronun sağlıklı bir şekilde gelişmesini engellemiş ve bu dönemdeki eserlerin çoğu, sanatsal derinlikten yoksun kalmıştır. Bu makalede 1908-1923 yılları arasını kapsayan II. Meşrutiyet Dönemi Türk Tiyatrosu tiyatro sanatı ve tiyatro edebiyatı açısından ele alınmış ve bu dönemin Türk Tiyatrosundaki yeri tespit edilmeye çalışılmıştır.

Authors

Oğuzhan Karaburgu

Keywords

Türk Tiyatrosu, II.Meşrutiyet, Tiyatro, Dramatik Edebiyat, II.Abdülhamid.

Publication Information

Publication Date

June 14, 2025

Submission Date

April 21, 2025

Accepted Date

May 31, 2025

Volume

13

Issue

43

Year

2025

Pages

443-455

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1681059

Files