CUMHURİYET DÖNEMİNDE DEDELİ BUCAĞININ İDARİ YAPISI VE NÜFUSUNDAKİ GELİŞMELER (1923-2000)

Abstract

“Cumhuriyet Döneminde Dedeli Bucağının İdari Yapısı ve Nüfusundaki Gelişmeler (1923- 2000)” adlı makalenin yazım amacı, Doğu Anadolu Bölgesi’nin alan bakımından geniş illerinden birisi olan Ağrı ili Patnos ilçesine bağlı Dedeli bucağında Cumhuriyet’in ilanından 2000 yılına kadar idari hudut düzenlemeleri bağlamında ne gibi değişikliklerin yapıldığını arşiv belgeleri ve telif eserlerden elde edilen bilgiler bağlamında ayrıntılı bir biçimde ortaya çıkarmaktır. Esasında Dedeli’nin idari yapısında düzenlemeler yapıldıkça yani bucağa bağlı köy sayısı arttıkça ya da azaldıkça nüfusun sayısında da değişimler olmuştur. Bu bağlamda Dedeli’de idari hudut alanındaki düzenlemelerin bucağın nüfusunu nasıl etkilemiş olduğunun ortaya çıkarılması, çalışmanın hedefleri arasında yer almaktadır.
Patnos’a bağlı küçük bir yerleşim yeri olan Dedeli’yi asıl olarak öne çıkaran şey, Urartular döneminden kalma nekropoldür. Zira Dedeli Kalesi’nde yer alan ve 1971’den beri bilim adamalarının araştırma alanlarından birisi olan bu nekropol, Dedeli’nin Urartular döneminden beri yaşam alanı olduğunu ve burada birçok kültürün kalıntılarının varlığını kanıtlamaktadır. Dolayısıyla da bu yerleşim alanında, tarih boyunca idari alanda birçok düzenleme yapılmış ve bu durum ise doğal olarak yerleşim alanlarının yapısını ve nüfusunu etkilemiştir. Bilhassa 1936’da Van ili Erciş ilçesinden alınarak Patnos’a bağlı bir nahiye haline getirilmesinden sonra Dedeli’ye bağlı köylerin statülerinde birtakım değişikliklerin ve yeniliklerin yapılması zorunlu hale gelmiştir. Bu süreç, doğal olarak nahiyenin nüfusunu da etkilemiştir. Son olarak başta TÜİK verileri olmak üzere araştırma ve inceleme eserlerinden istifade edilerek oluşturulan bu makalede doküman analiz tekniği ile tarihsel yöntem kullanılmıştır.

Authors

Bilal Tunç, Ceyda Tuna Kocaoğlu

Keywords

Dedeli, Nahiye, Hudut, İdari Düzenleme, Nüfus.

Publication Information

Publication Date

December 14, 2025

Submission Date

September 1, 2025

Accepted Date

September 22, 2025

Volume

13

Issue

46

Year

2025

Pages

482-496

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1776008

Files