KAZAK VE BAZI TÜRK DÜNÜYASINDAKİ DİNLEYİCİ VE ANLATICI PERFORMANSI HAKKINDAKİ ARAŞTIRMALAR

Abstract

Geçmişten günümüze bir milletin kimlik bilgilerini, yaşama şekillerini belirleyen folklor
hakkında araştırmalar yapmak genç bilim adamlarının görevidir. Türk halklarının kökeni bir
olduğundan dolayı kültürü, edebiyatı, folkloru, gelenekleri benzerlik gösterir.
Folklor – sözlü olarak uygulanan ve yaşatılan manevi mirastır. Öyle ise sözlü geleneğin
icrası sürecinde dinleyiciler de icracıya belli bir oranda etki ederek, icracının anlatım
performansına katkıda bulunarak bir takım değişikliklere sebep olurlar. Bununla ilgili olarak
icracı ile dinleyici hedef kitle konuşmasının iki kişisini oluşturur. Sözlü geleneğin yaşatılması ve
aktarımı için, icracı ve dinleyicinin mutlak varlığı ve irtibatı gereklidir. Atışmaları inceleyen
M.Jarmuhamedoğlu, konuşmacı ile dinleyici arasındaki ilişkiyi inceleyen O.Nurmahambetova,
destanlık eposu araştıran B.Azıbaeva, kazakların aile folklorunu inceleyen K.İslamjanoğlu,
dramalık folkloru inceleyen K.Bijanovların çalışmalarında diyalogun fonksiyonlarını özel olarak
incelenmese de, kahramanın karakterini, aslını (kökenini, yaşamını) analiz etmede diyalogun
rolünden söz ederler.
Bu ilmi araştırmanın amacı – sözlü gelenekte diyalogun Türk ve Kazak folklorundaki
yapısını, icra şeklini, kurallarını, anlatıcının performansını ilmi olarak analiz etmektir.
Araştırmamızda sözlü gelenek içinde anlatıcı, dinleyici etkileşimini diyalog kavramıyla izah
etmeye çalışacağız.

Authors

Pakizat Adiyeva

Keywords

Diyalog, Halk edebiyatı, Dinleyici, Anlatıcı, Yapıcı, Destan

Publication Information

Publication Date

January 14, 2016

Submission Date

March 10, 2015

Accepted Date

January 6, 2016

Volume

4

Issue

8

Year

2016

Pages

110-125

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.509276

Files