YÜKSELEN EKONOMİLERDE İHRACAT-İTHALAT İLİŞKİSİ: BİR PANEL NEDENSELLİK ANALİZİ

Abstract

Gelecekte dünyanın önde gelen ekonomileri olmaları beklenen ülkeler “yükselen
ekonomiler” olarak anılmaktadır. Gösterdikleri hızlı gelişme ile birlikte yükselen ekonomilerin
küresel piyasa ile etkileşimleri de artmaktadır. Bu ülkelerin halen gelişmekte olan ülkeler olması,
hızlı büyümenin sürdürülebilmesi için çeşitli sermaye mallarını ithal etmelerine ve dolayısıyla
cari açık vermelerine neden olabilmektedir. Ayrıca, yükselen ekonomilerde ihracatın ithalata
bağımlılığı orta-gelir tuzağı riskini artırmaktadır. Bu çalışmanın amacı, öncelikle yükselen
ekonomilerde ihracatın ithalata bağımlı olup olmadığını araştırmaktır. Bu amaçla 1967-2016
dönemi için onsekiz ülkeden oluşan bir panelde nedensellik analizi uygulanmıştır. Analizlerde
Dumitrescu ve Hurlin (2012) ve Emirmahmutoglu ve Kose (2011) tarafından geliştirilen panel
nedensellik testleri uygulanmıştır. Küreselleşmenin hızlandığı 1989-2016 dönemi için analiz
Rusya ve Vietnam‟ın eklendiği yirmi ülkeden oluşan bir panel için tekrarlanmıştır. Analiz
sonuçları ihracat ve ithalat arasındaki nedenselliğin yönünün incelenen ülkelerde 1967-2016
döneminde farklılık gösterdiğine iĢaret etmektedir. Küreselleşmenin hızlandığı dönem olan
1989-2016 dönemi için yapılan analizin sonuçlarına göre incelenen değiĢkenler arasındaki
ilişkinin yönünün bazı ülkeler için değişmiştir. Brezilya, Çin, Filipinler, Güney Afrika ve Türkiye
için 1967-2016 döneminde ihracatın ithalata bağımlı olduğu, Bangladeş, Şili, Kolombiya,
Hindistan, Meksika, Nijerya ve Tayland‟da aynı dönemde ithalatın ihracata bağımlı olduğu, İran‟da ise ihracat ve ithalatın karşılıklı bağımlılığı olduğu söylenilebilir. Diğer ülkelerde 1967-
2016 döneminde herhangi bir nedensellik bulgusu yoktur. 

Authors

Sertaç Hopoğlu

Keywords

Yükselen ekonomiler, İhracat, İthalat, Panel nedensellik

Publication Information

Publication Date

June 25, 2019

Submission Date

February 12, 2019

Accepted Date

April 4, 2019

Volume

7

Issue

18

Year

2019

Pages

24-56

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.595466

Files