CANVERMEZLER TEKKESİ ROMANINDA GOTİK UNSURLAR

Abstract

Gotik, Roma İmparatorluğunu yıkan barbar kabilelere işaret eden, Orta Çağ’da
mimaride Tanrı’nın büyüklüğünü göstermek için büyük, ihtişamlı ve korkutucu binaların inşa
edilmesiyle etkisini sonraki dönemlerde resimden müziğe, sinemadan edebiyata kadar birçok
alanda hissettiren bir akımdır. Olağanüstü varlıklar, kötülüğü temsil eden mekânlar ve kişiler,
çözülmesi gereken esrarengiz olaylar, gotiğin başlıca özellikleridir. Dünya edebiyatında yoğun
bir şekilde karşılık bulan bu akım, Türk edebiyatında Batı’ya göre daha geç dönemlerde
işlenmiştir. Kültür ve inanç farkı, Osmanlı devletinin Batılılaşma çabalarını akıl ve bilime dayalı
bir temele oturtmak istemesi gibi nedenlerle olağanüstü unsurlara dayanan gotik edebiyatın
gelişimi gecikmiştir. Selim Nüzhet Gerçek, 1921 yılında İleri gazetesinde Fransız yazar Claude
Farrere’den adapte ettiği Canvermezler Tekkesi adlı romanı tefrika eder. Bu roman, 2020’de
“Latin Harfleriyle İlk Türkçe Gotik Roman” şeklinde yayımlanmıştır. Eser; korku, gizemli olaylar
ve şahıslar üzerine inşa edilmiştir. Bir çalışanından aldığı mektup üzerine yola çıkan
kahramanın tekin olmayan bir coğrafyada yolu şaşırmasıyla gelişen olaylar işlenmektedir. Ali
Nail Bey’in yaşlı ve esrarengiz bir adam tarafından kulübesine götürülmesiyle gizemli olaylar
yaşanmaya başlar. Romanın sonraki bölümleri gizemli olayların çözümünden oluşmaktadır. Bu
çalışmada Canvermezler Tekkesi romanı, gotiği şekillendiren ortam ve türün kendine has
özellikleri açısından Noel Carroll’ın “karmaşık keşif olay örgüsü” adını verdiği tasnif dikkate
alınarak metin odaklı kuramsal yöntemle incelenecektir.

Authors

Necla Dağ

Keywords

Korku edebiyatı, Gotik roman, Canvermezler Tekkesi

Publication Information

Publication Date

June 24, 2022

Submission Date

December 8, 2021

Accepted Date

June 3, 2022

Volume

10

Issue

31

Year

2022

Pages

41-57

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1131593

Files