Sabri Ülgener’in Perspektifinden İktisadi Çözülme Ahlak ve Zihniyet İlişkisi: Bir Gömülü Teori Çalışması

Abstract

İktisadi geriliğin nedenlerini ahlak ve zihniyet bağlamında tahlil eden Ülgener, ‘İktisadi Çözülmenin Ahlak ve Zihniyet Dünyası’ adlı eserinde, bir sosyolog edası ile dönemin edebi ve dini yazınlarını titizlikle irdelemiştir. Ülgener, ekonomide istenilen girişimcilik düzeyinin ortaya çıkmamasının ve ekonomideki gerilemenin nedenlerini ahlak ve zihniyet ile ilişkilendirmiş ve bu çerçevede orta çağ insanını, orta çağ ahlakını ve kapitalizmin ruhunu aynı potada bir araya getirerek incelemiştir. Bu çalışmada, Ülgener’in eserinde bahsi geçen kavramların anlamlarını ve metin içerisinde temellendirilmiş yaklaşımın açıklanmasını sağlamak için ‘gömülü teori’ (grounded theory) yöntemi ve açıklayıcı analiz tekniği kullanılmıştır. Analiz sonucunda eserde işlenmiş olan iktisadi çözülmenin hem ahlak hem de zihniyet bileşenlerine ulaşılmış olup, buna göre insanların orta çağ kültüründe de kapitalizmi içlerinde barındırdıkları, orta çağ ahlakı ve kapitalizmin ruhu altında zihniyeti ve ahlakı şekillenen insanın bu özelliğinin tipik orta çağ iktisadında kendisini gösterdiği, zihniyet ile birlikte dış gelişmelerin ve değişen konjonktürel ortamın etkisi ile birlikte, tüm bileşenlerin bir sinerji oluşturarak iktisadi çözülmede etkin olduğu, çözülme sürecinin anlık olmadığı ve farklı dönemlerde farklı şiddetlerde kendisini gösterdiği sonuçlarına ulaşılmıştır.

Authors

Ali Bakırcı, Emine Şener

Keywords

İktisadi Çözülme, Zihniyet, Orta Çağ Ahlakı, Kapitalizm, Gömülü Teori, Ülgener

Publication Information

Publication Date

March 19, 2023

Submission Date

September 21, 2022

Accepted Date

December 25, 2022

Volume

11

Issue

34

Year

2023

Pages

92-119

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1178516

Files