Kafka’nın ‘Dava’ ve Aytmatov’un ‘Cengiz Han’a Küsen Bulut’ Romanlarında Suçu Arayan Ceza

Abstract

Yerleşmiş yahut ideal bir hukuk düzeninde suç cezayı arar. Oysa çalışmaya konu olan ve farklı edebiyatlara ait iki romanda ters yönde bir işleyişin söz konusu olduğu görülür. 1925 yılında yayımlanan ‘Dava’ adlı romanında Franz Kafka insan aklının inşası olan ve özgürlük, adalet, demokrasi hedefleriyle yola çıkan modernizmi ve bu düşüncenin belki de en somut görünüm biçimi olan modern devleti, modern devletin bireyin bütün edimlerini gözetim altında tutan panoptik iktidarını sorgular. Bireyi sadece kamusal alanlarda değil özel alanlarda da takip eden ve bir anlamda kuşatma altında tutan iktidar ile bu gerçekliğe karşı kendi kalma savaşı veren birey arasında cereyan eden gerilim ekseninde kurgulanan romanda, aydınlanma döneminden bu yana kutsalın yerine ikame edilen aklın trajedisi ortaya konulur.
Hukukun ters bir şekilde işletildiği bir yönetim anlayışının merkeze alındığı ve 1990 yılında yayımlanan ‘Cengiz Han’a Küsen Bulut’ adlı romanında Cengiz Aytmatov, diktatöryal bir düzende, kurulu düzenin devamlılığı uğruna sistemin çarkları arasında öğütülen insanların, söndürülen ocakların hikâyesini anlatır. Bu çalışmada ‘Dava’ ve ‘Cengiz Han’a Küsen Bulut’ adlı romanlarda gözlenen hukukun hukuka savaş açma gerçeği, suçun cezayı değil; aksine cezanın suçu araması gerçeği ve insan aklının üretimi olan modern devletin insana yabancılaşması meselesi üzerinde durulmuştur.

Authors

Osman Oruç

Keywords

Kafka, Dava, Aytmatov, Cengiz Han'a Küsen Bulut, Suç, Ceza

Publication Information

Publication Date

June 19, 2023

Submission Date

January 23, 2023

Accepted Date

April 23, 2023

Volume

11

Issue

35

Year

2023

Pages

576-589

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1241268

Files