Prens Muhammed bin Selman’ın 2030 Vizyonunu Anlamlandırmak: Suudi Arabistan’da Teknokrasi, Milliyetçilik ve Yeni Ekonomi

Abstract

Suudi Arabistan, Arap Baharı sonrasında toplumsal, siyasî ve iktisadî boyutlarda dönüşüm sürecine girmiştir. Bu aşamayı başlatan gelişme Prens Muhammed bin Selman'ın (MbS) Veliaht pozisyonuna getirilmesidir. Çok yönlü ve kapsamlı modernleşme sürecine giren Suudi Arabistan'ın bu gelişmeleri hangi dinamikler üzerinden ilerlettiği sorusu önemlidir. Bu çalışma 2030 Vizyonu etrafında şekillenen Suudi Arabistan'ın modernleşmesini üçlü ve birbirine bağlı geniş ve yapısal dönüşümler üzerine oturtmaktadır: Toplum düzeyinde dönüşüm milliyetçiliğin yükselişiyle ilerlemekte; siyaset düzeyinde değişim teknokrat kadroların yönetici elit pozisyonuna gelmesiyle şekillenmekte ve ekonomi düzeyinde farklı bir rotaya girilmesi ise petrol-sonrası ekonomiye geçiş çabalarında görülmektedir.

Suudi Arabistan’da yönetici elitler ülkenin değişen demografisi, dinamik bölgesel jeopolitik ve küresel ekonomik gelişmeler etrafında 2030 Vizyonunu yerlici bir modernleşme projesi olarak benimsemişlerdir. Lider bağımlı olan bu sürecin özelde Suudi Arabistan genelde ise bölgesel düzlemde ideolojik, ekonomik ve jeopolitik yansımalarının olacağı beklenmektedir.

Suudi Arabistan elitleri ve toplumsal sektörleri ile değişen demografi, yükselen yeni bölgesel siyasal eğilimler ve küresel siyasette pozisyonunu güncelleme arzusu arasında eskiden kopuş yeniye ise uyum sağlama arasında kapsamlı bir dönüşüm döngüsü içerisindedir. Prens MbS’in monarşi içerisindeki dengeleri gözetmesi öte yandan toplumun geleneksel sektörlerinin statü aşınmalarını yeni toplumsal aktörlerle (gençler, kadınlar ve beyaz yakalı çalışanlar) ikame etmesi 2030 Vizyonuna görece risk oluşturabilir. Bu çalışma 2030 Vizyonunun riskler ve fırsatlar etrafında şekillenen sürecini vizyonun üçlü rotası etrafında (teknokrasi, milliyetçilik ve yeni ekonomi) irdelemektedir.

Authors

Gökhan Çınkara

Keywords

Suudi Arabistan, Prens Muhammed bin Selman, 2030 Vizyonu, Suudi Milliyetçiliği, Suudi Siyaseti

Publication Information

Publication Date

September 19, 2023

Submission Date

March 8, 2023

Accepted Date

June 12, 2023

Volume

11

Issue

36

Year

2023

Pages

93-121

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1261909

Files