EDMONDO DE AMİCİS’İN CUORE ADLI ROMANINDAKİ AYLIK HİKÂYELERİN VE OSMANLI TÜRKÇESİNE ÇEVİRİLERİNİN ÇOCUK EDEBİYATI ÇEVİRİSİ BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Abstract

Türk kültür ve edebiyat dizgesinde Tanzimat Dönemi’nde dizgeye giren çocuk edebiyatı sahasında hem telif hem de çeviri olmak üzere birçok eser üretilmiştir. Bu sahada yapılan çevirilerde uyarlama, yerlileştirme ekseninde ekleme ve çıkarma gibi bazı stratejiler uygulandığı görülmektedir. Bu makalede İtalyan yazar Edmondo De Amicis’in Cuore adlı romanında yer alan aylık hikâyelerin ve bu hikâyelerin Osmanlı Türkçesine çevirilerinin çocuk edebiyatı çevirisinde kullanılan stratejiler bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. De Amicis’in 1886 yılında yayımlanan bu eseri sadece İtalyan edebiyatında değil, tüm dünyada en önemli çocuk edebiyatı eserlerinden biri olarak kabul edilmektedir. On ana bölüm ve yüz alt bölümden oluşan eserde yazar, ekim ayından temmuz ayına kadar süren okul sezonu boyunca her ay, bir ana bölümü oluşturmuş ve bu bölümlerin sonunda da birer aylık hikâyeye yer vermiştir. Sadece temmuz ayında aylık hikâye bulunmamaktadır. Birçok dile çevirisi yapılan Cuore, Latin harflerinin kabulüne kadar geçen sürede iki kez Osmanlı Türkçesine çevrilmiştir. Bunlardan birincisi Ali Kâmi [Akyüz] tarafından 1328 [1912] yılında Mekteb Âlemi, ikincisi ise İbrahim Alaaddin [Gövsa] tarafından 1926 yılında Çocuk Kalbi başlığıyla yapılan çeviridir. Çalışmada Cuore “KM”, Mektep Âlemi “EM-1” ve Çocuk Kalbi ise “EM-2” olarak gösterilmiştir. Yapılan incelemenin sonucunda EM-1’de yerlileştirme ekseninde stratejilerin kullanıldığı, EM-2’de ise KM’ye sadık, yabancılaştırıcı yönde bir çeviri yapıldığı ve çevirmen tarafından metni erek dizge kültürünü gözeten şekilde müdahalede bulunulmadığı ortaya konmuştur.

Authors

Eshabil Bozkurt

Keywords

De Amicis, Cuore, Mekteb Âlemi, Çocuk Kalbi, çeviri çocuk edebiyatı, aylık hikâyelerin çevirisi

Publication Information

Publication Date

June 15, 2026

Submission Date

December 24, 2025

Accepted Date

April 8, 2026

Volume

14

Issue

2

Year

2026

Pages

676-695

Language

Turkish

Status

Published

Views

0

Downloads

0

DOI

10.33692/avrasyad.1848193

Files